Từ 21/7/2026: Không kê khai chủ sở hữu hưởng lợi, doanh nghiệp có thể bị phạt tới 100 triệu đồng

30-07-26 MTParners

Nghị định 288/2026/NĐ-CP siết chặt nghĩa vụ minh bạch thông tin doanh nghiệp, mở rộng trách nhiệm cho cả doanh nghiệp thành lập trước ngày 1/7/2025.

Chính phủ vừa ban hành Nghị định 288/2026/NĐ-CP ngày 21/7/2026, sửa đổi, bổ sung Nghị định 122/2021/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực kế hoạch và đầu tư. Văn bản có hiệu lực ngay từ ngày ký, nâng mức phạt tối đa lên 100 triệu đồng đối với hành vi không kê khai hoặc kê khai sai thông tin chủ sở hữu hưởng lợi (CSHHL) — nghĩa vụ mới phát sinh từ Luật Doanh nghiệp sửa đổi 2025 (Luật số 76/2025/QH15). Đáng chú ý, quy định còn đặt ra trách nhiệm bổ sung thông tin đối với cả những doanh nghiệp đã thành lập trước ngày 1/7/2025.

Bốn nhóm hành vi bị siết phạt

Nghị định 288/2026/NĐ-CP sửa đổi hàng loạt điều khoản của Nghị định 122/2021/NĐ-CP theo hướng vừa tăng mức phạt, vừa mở rộng phạm vi hành vi bị xử lý, tập trung vào nghĩa vụ kê khai chủ sở hữu hưởng lợi — người thực tế sở hữu hoặc chi phối doanh nghiệp dù không đứng tên trên giấy tờ pháp lý.

Thứ nhất, Điều 43 được sửa đổi để phạt tiền từ 30 đến 70 triệu đồng đối với hành vi kê khai không trung thực, không chính xác trong hồ sơ đăng ký thành lập, đăng ký thay đổi nội dung đăng ký doanh nghiệp, hồ sơ giải thể, cũng như thông tin về chủ sở hữu hưởng lợi trong các hồ sơ nói trên.

Thứ hai, Điều 46 bổ sung quy định phạt từ 50 đến 100 triệu đồng đối với hành vi không kê khai thông tin về chủ sở hữu hưởng lợi (nếu có) tại thời điểm đăng ký thành lập doanh nghiệp — đây là mức phạt cao nhất trong nhóm quy định mới.

Thứ ba, Điều 48 quy định phạt từ 50 đến 70 triệu đồng đối với hành vi không báo cáo, không cung cấp hoặc báo cáo, cung cấp không trung thực thông tin chủ sở hữu hưởng lợi theo yêu cầu của cơ quan nhà nước có thẩm quyền.

Thứ tư, Điều 52 bổ sung hành vi không lưu giữ tài liệu của doanh nghiệp (bao gồm danh sách chủ sở hữu hưởng lợi) và hành vi doanh nghiệp ngừng hoạt động kinh doanh một năm mà không thông báo với cơ quan đăng ký kinh doanh, cơ quan thuế vào khung phạt chung, đồng thời nâng khung phạt từ 30-50 triệu đồng lên 40-70 triệu đồng.

Doanh nghiệp “cũ” cũng không được miễn trừ

Một điểm đáng chú ý là Nghị định 288/2026/NĐ-CP không chỉ áp dụng cho doanh nghiệp mới thành lập. Theo quy định sửa đổi tại nhóm hành vi về đăng ký thay đổi nội dung Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp, doanh nghiệp thành lập trước ngày 1/7/2025 mà chưa bổ sung thông tin về chủ sở hữu hưởng lợi tại lần đăng ký thay đổi nội dung đăng ký doanh nghiệp gần nhất có thể bị phạt từ 70 đến 100 triệu đồng.

Quy định này thực chất là bước “hồi tố” nghĩa vụ minh bạch hóa chủ sở hữu hưởng lợi — vốn chỉ chính thức được luật hóa từ 1/7/2025 — cho toàn bộ khối doanh nghiệp đang hoạt động, không phân biệt thời điểm thành lập.

Ngừng hoạt động không báo — mức phạt tăng gần gấp rưỡi

Bên cạnh nhóm quy định về chủ sở hữu hưởng lợi, Nghị định 288/2026/NĐ-CP còn nâng mức phạt đối với hành vi doanh nghiệp ngừng hoạt động kinh doanh một năm mà không thông báo với cơ quan đăng ký kinh doanh và cơ quan thuế, từ khung 30-50 triệu đồng lên 40-70 triệu đồng. Đây là hành vi khá phổ biến trong thực tế, khi nhiều doanh nghiệp ngừng vận hành trên thực tế nhưng không làm thủ tục tạm ngừng hoặc giải thể theo quy định.

Tác động thực tiễn

Với mức phạt lên tới 100 triệu đồng cho một hành vi vi phạm, chi phí tuân thủ đối với doanh nghiệp — đặc biệt là doanh nghiệp có cơ cấu sở hữu phức tạp, nhiều tầng nấc hoặc có yếu tố nước ngoài — sẽ tăng đáng kể nếu không rà soát và cập nhật kịp thời hồ sơ chủ sở hữu hưởng lợi. Đối với nhóm doanh nghiệp thành lập trước 1/7/2025, rủi ro bị xử phạt còn hiện hữu hơn do nhiều doanh nghiệp chưa nắm rõ nghĩa vụ bổ sung thông tin theo lộ trình mới. Ngoài ra, việc siết phạt hành vi ngừng hoạt động không thông báo cũng cảnh báo các doanh nghiệp “để treo” mã số thuế, giấy phép mà không xử lý dứt điểm tình trạng pháp lý.

Khuyến nghị

Doanh nghiệp nên chủ động rà soát cơ cấu sở hữu để xác định chính xác chủ sở hữu hưởng lợi theo tiêu chí tại pháp luật hiện hành, lập và lưu giữ Danh sách chủ sở hữu hưởng lợi theo mẫu quy định (Mẫu số 10 Phụ lục I, Thông tư 68/2025/TT-BTC). Doanh nghiệp thành lập trước 1/7/2025 cần đặc biệt lưu ý bổ sung thông tin này ngay tại lần đăng ký thay đổi nội dung đăng ký doanh nghiệp gần nhất để tránh mức phạt 70-100 triệu đồng. Với doanh nghiệp đã ngừng hoạt động trên thực tế, cần khẩn trương làm thủ tục thông báo tạm ngừng kinh doanh hoặc giải thể đúng quy định thay vì để tình trạng “treo” kéo dài quá một năm.

Công ty Luật MT và Cộng sự với đội ngũ luật sư giàu kinh nghiệm trong lĩnh vực pháp lý doanh nghiệp, sẵn sàng hỗ trợ doanh nghiệp rà soát, kê khai chủ sở hữu hưởng lợi và cập nhật hồ sơ đăng ký kinh doanh đúng quy định, hạn chế tối đa rủi ro bị xử phạt. Liên hệ hotline 0987140772 hoặc email info@mtpartners.vn để được tư vấn.

(*) Bài viết chỉ mang tính chất tham khảo, không thay thế tư vấn pháp lý cụ thể.

Từ khóa SEO: chủ sở hữu hưởng lợi, Nghị định 288/2026/NĐ-CP, xử phạt vi phạm hành chính doanh nghiệp, Nghị định 122/2021/NĐ-CP, kê khai chủ sở hữu hưởng lợi, Luật Doanh nghiệp sửa đổi 2025, ngừng hoạt động kinh doanh không thông báo, tư vấn pháp lý doanh nghiệp